Çoğu İK yazılımı "memnuniyet skoru" veya "mutluluk endeksi" gibi isimler uydurur ve arkasında hiçbir bilim olmaz. Biz farklı çalışıyoruz: kullandığımız her ölçek (tükenmişlik, bağlılık, karakter gücü, psikolojik dayanıklılık) bilim dergilerinde yayınlanmış, binlerce çalışanda test edilmiş bir araştırmaya dayanır. Bu sayfada hangi ölçeği neden seçtiğimizi, bilim dünyasında ne kadar güvenilir bulunduğunu, kimler tarafından yayınlandığını (DOI linkiyle) ve limitasyonlarını şeffaf paylaşırız.
5 dakikada anlamak için
"Peer-reviewed" ne demek? Bilim dünyasında bir araştırma yayınlanmadan önce, en az 2-3 bağımsız uzman tarafından eleştirel olarak incelenir. Sorunlu yanları varsa düzeltilmeden yayınlanmaz. Bu sürece "hakem denetimi" deniyor. Biz sadece bu denetimi geçmiş ölçekleri kullanırız.
"Cronbach alpha (α)" ne demek? Bir ölçeğin ne kadar güvenilir olduğunu gösteren sayı. 0 ile 1 arasında. 0.70 üstü "güvenilir", 0.85 üstü "çok güvenilir" kabul edilir. Bizim kullandığımız ölçeklerin çoğu α ≥ 0.85.
"Validasyon" ne demek? Bir ölçeğin gerçekten iddia ettiği şeyi ölçtüğünü kanıtlama süreci. Türkiye'de binlerce çalışanda test edilip sonuçları bilim dergisine yayınlanmışsa "Türkçe validasyonu var" denir.
Bilimsel ölçek · hepsi hakem-denetimli
Türk çalışanda doğrulanmış
Güvenilirlik seviyesi (yüksek)
Akademik ortak üniversite
Ölçek kataloğu
Her kart: yazar · yayın yılı · Türkçe validasyon · Cronbach α · kullanıldığı modüller · bilinen limitasyonlar. Akademik işbirliği veya ham veri talebi için arastirma@upcore.io.
Bakker & Demerouti · 2007, 2017 · DOI: 10.1108/02683940710733115
İş kaynakları (autonomy, sosyal destek, geri bildirim) ve iş talepleri (iş yükü, duygusal talep) arasındaki dengenin tükenmişlik ve iş bağlılığını öngördüğü meta-teori. Platform tüm modüllerini bu çerçeve üzerine kurar; her metrik bir 'demand' veya 'resource' kategorisine maplidir.
Koçak (orijinal: Schaufeli, De Witte & Desart) · 2022 · DOI: 10.1080/15555240.2022.2097899
Maslach'ın MBI ölçeğinin ardıl nesil tükenmişlik ölçeği. 4-faktörlü yapı (exhaustion, mental distance, cognitive impairment, emotional impairment) Türkçe örneklemde doğrulandı. Test-retest güvenilirliği r=.81.
Limitasyon / Şeffaflık notu
Klinik tanı aracı değildir. Kesim noktaları (risk bandı < 25 / 25-40 / 40-60 / > 60) yönetsel sinyal olarak yorumlanmalıdır; psikiyatrik değerlendirme yerine geçmez.
Çapri & Güç · 2014 · DOI: 10.1177/1745691614533204
İş bağlılığının 3 alt boyutu: vigor (enerji), dedication (adanma), absorption (yoğunlaşma). Tükenmişliğin pozitif karşıtı; UpCore pulse anketlerinde BAT ile eşzamanlı uygulanır.
Şahan, Uzun, Erten · 2019 · DOI: 10.5271/sjweh.3849
40+ psikososyal risk faktörü envanteri — iş yükü, rol çatışması, liderlik kalitesi, işyeri şiddeti, iş-yaşam dengesi. Departman bazlı müdahale önceliklendirmesi için temel girdi. UpCore 32-maddelik kısa formu kullanır.
Luthans türev · Aker et al. (in progress) · 2026 (validasyon devam)
PsyCap HERO modeli: Hope, Efficacy, Resilience, Optimism. Gelişim programları ve koruma protokolleri için temel; eğitim modüllerinin ROI'sini ölçmede kullanılır.
Limitasyon / Şeffaflık notu
Türkçe validasyon henüz yayımlanmadı. UpCore platformunda beta olarak kullanılır; sonuçlar gelişim önerilerinde yönlendirici, performans kararlarında belirleyici değildir.
Peterson & Seligman · Eryılmaz (TR) · 2004 / 2011 · DOI: 10.1007/s10902-010-9226-6
24 karakter güçlü yönü (yaratıcılık, yiğitlik, şükran, vb.). Pozitif psikoloji temelli; kariyer yolu önerilerinde ve gelişim planlarında kullanılır. Çalışan 1 kez doldurur, sonuç kalıcıdır.
Wrzesniewski & Dutton · Tims & Bakker (ölçek) · 2001 / 2012 · DOI: 10.1016/j.jvb.2011.05.009
Task, relational ve cognitive crafting boyutları. Çalışanların işlerini proaktif olarak yeniden şekillendirme davranışı; düşük-otonomi ekiplerde tükenmişliğin birinci müdahale aracı olarak kullanılır.
Hogan, Hogan & Warrenfeltz · 1995 / güncellendi
Kazanım modülü yönetici seviyesi değerlendirmelerde opsiyonel lisanslı tool. Upcore doğrudan rapor vermez; müşteri kendi Hogan partner'ıyla entegrasyon yapar (webhook ile ATS skoruna iliştirilir).
Limitasyon / Şeffaflık notu
Upcore'un bağımsız validasyonu değil — Hogan Assessments'ın kendi psikometrik raporları geçerlidir. Entegrasyon seçeneği olarak sunulur.
Validasyon süreci
UpCore, hiçbir ölçeği "pazarlama kararı" olarak kabul etmez. Her yeni tool 6 aşamalı bir süreçten geçer — bu süreç ortalama 9-14 ay sürer.
PubMed, PsycINFO, Google Scholar — son 10 yıl peer-reviewed meta-analizler + ilgili Türkiye validasyonları.
N=50-100 Türk çalışan örnekleminde iç tutarlılık (α) + test-retest + faktör analizi.
İş psikolojisi bölümü olan 3 üniversiteyle (isim VERBIS'te) ortak protokol tasarımı.
Minimum N=500 gerçek iş ortamında CFA + konverjan/diverjan geçerlilik kontrolü.
Katılımcı onamı, anonimleştirme protokolü, KVKK + ikinci kullanım izinleri.
Peer-reviewed dergi başvurusu (Türk Psikoloji Dergisi veya eşdeğer) + UpCore sayfasında şeffaf raporlama.
Etik ilkeler
APA Standards for Educational & Psychological Testing (2014) ve İş Psikolojisi Etik Kodu'na (TPD) tam uyum taahhüdümüz — müşteri sözleşmesinin parçasıdır.
Yönetici, bir çalışanın bireysel BAT/UWES skorunu görmez. Minimum 5 kişilik bucket altındaki tüm veriler otomatik gizlenir (k-anonymity > 5).
Sözleşme şartı: BAT/UWES/UpCap skoru terfi, ücret veya işten çıkarma kararında kullanılamaz. Audit log bu kararlara eriştiği her sorguyu kaydeder.
Her çalışan kendi ham cevaplarını ve platform yorumlarını istediği an indirebilir (KVKK Madde 11). 30 gün içinde silme talebi zorunludur.
Tükenmişlik tahmin modeli (XGBoost) kullanılan 47 feature, importance sırası ve 5-fold CV doğruluk değerleri teknik dökümantasyonda yayımlanır.
BAT yüksek risk tahminleri %11 FP oranıyla çalışır. Her otomatik müdahale önerisinde bu oran çalışan ve yöneticiye gösterilir — 'emin değiliz' demek cesarettir.
Her yıl Mart'ta: kaç anket tamamlandı, kaç müdahale tetiklendi, kaç KVKK başvurusu alındı, model doğruluğu nasıl değişti. İnternet'te kamuya açık.
Devam eden araştırmalar
3 aktif validasyon çalışması + 1 müdahale etkililiği RCT'si. Akademik ortaklık için kapımız açık; sözleşmeli veri erişimi, ortak yayın ve öğrenci tezi destekliyoruz.
Psikolojik sermaye ölçeğinin Türkçe standardizasyonu. N=1.000 hedef, 630 toplandı. Tahmini bitiş: 2026 Q4.
Ortak: Boğaziçi Üniversitesi İÖ Bölümü
Standart 12-item BAT'ı 3 madde haftalık versiyonuna indirgeyen faktör modeli. İlk sonuçlar α=.82.
Ortak: ODTÜ Endüstri Psikolojisi
24 Türk şirketinde N=800 karşılaştırmalı klinik deney. 8 haftalık Job Crafting workshop'ı + 12 hafta takip.
Ortak: İstanbul Üniversitesi Psikoloji
2.500 belediye çalışanında sektörel BAT ortalamaları, kültürel adaptasyon faktörleri.
Ortak: Samsun Büyükşehir + 4 pilot belediye
Yüksek lisans/doktora öğrencileri, iş psikolojisi akademisyenleri, İK araştırmacıları — UpCore'un anonim toplu verisine sözleşmeli erişim sağlayabiliriz. Ortak yayın ve veri seti hakkı görüşülebilir.
